SHP Milletvekili Önseçim ve Adaylık Yönetmeliği
AMAÇ VE KAPSAM
MADDE 1- Sosyaldemokrat Halk Partisi; milletvekili adaylarını bu Yönetmelikte yazılı kurallara göre saptar.
SEÇİM ÇEVRESİ
MADDE 2- Milletvekili aday adayları için önseçim çevresi, Yüksek Seçim Kurulu’nca belirlenen seçim çevresidir.
ADAYLIĞA BAŞVURMA KOŞULLARI
MADDE 3- Aday adaylığı için yazılı başvuru zorunludur. Yasal olarak seçilme yeterliliği olan ve Tüzüğün ilgili maddelerinde belirtilen koşulları taşıyan herkes Sosyaldemokrat Halk Partisi’nden milletvekili aday adayı olabilir ve önseçimlere katılabilir. Milletvekili aday adaylıkları için Genel Sekreterliğe başvurulur.
Aday adayları; kısa özgeçmişlerini, Cumhuriyet Savcılığı’ndan alacakları adli sicil kayıtlarını, adaylık ödenti makbuzunu ve gereken diğer belgeleri başvuru dilekçesine eklerler.
Başvuran aday adayına bir alındı belgesi verilir. Başvurular, başvuru süresinin bitiminden itibaren en geç 5 gün içinde ilgili İl Başkanlıklarına yazı ile bildirilir.
İNCELEME
MADDE 4- Merkez Yürütme Kurulu’nca gerekli görüldüğü takdirde başvuruda bulunan aday adaylarıyla ilgili aşağıda belirtilen hususlar dikkate ve incelemeye alınır ve sonuçlar parti örgütüne bildirilir:
-Aday adayının özgeçmişi ve nitelikleri,
-Aday adayının seçim çevresindeki etkinliği ve saygınlığı.
Bu hususlarda yapılacak incelemede; başta ilgili il örgütü olmak üzere, o seçim çevresinden gerekli bilgilerin sağlanmasına özen gösterilir.
Başvurusu uygun bulunmayan aday adaylarına red kararı ön seçimden önce, Genel Sekreterlik tarafından yazılı olarak bildirilir.
PARTİ ADAYLARININ SAPTANMASI
MADDE 5- TBMM üyeliği seçimlerinde; adaylar ve sıraları, ilke olarak o seçim çevresinde Tüzüğün 10. maddesinde belirtilen seçme ve seçilme hakkına sahip tüm asıl üyelerin katılacağı ve Yargı gözetiminde yapılacak önseçim ile belirlenir.
Ancak, bir seçim çevresinde ön seçim yapılabilmesi için, o seçim çevresindeki sandık bölgelerinin en az 1/3 ünde birer üye bulunması şarttır. Bu şartların bulunmadığı seçim çevrelerinde adaylar ve sıraları merkez yoklaması ile belirlenir.
Partinin bir seçim çevresinde örgütü bulunmaz, gösterilmesi gereken sayıda aday adayı olmazsa veya önseçim sonuçları yetkili seçim kurullarınca geçersiz sayılırsa o seçim çevresine ait aday listeleri de merkez yoklaması ile belirlenir.
Ayrıca, Parti yararları göz önünde tutularak önseçim yapılacak seçim çevrelerinde, adayların ve sıralarının kısmen merkez yoklaması ile saptanmasına karar verilebilir. Bu fıkra hükmüne göre belirlenecek merkez adaylarının toplam sayısı Türkiye Büyük Millet Meclisi üye tam sayısının % 5 ini aşamaz.
Parti Meclisi,ikinci fıkra hükmüne göre merkez yoklaması yapılacak seçim çevrelerinde,adayların ve sıralarının kısmen veya tamamen, Tüzüğün 10. maddesinde belirtilen seçme ve seçilme hakkına sahip o seçim çevresindeki tüm asıl üyelerin katılacağı örgüt eğilim yoklaması yapılarak belirlenmesine karar verebilir. Aday listeleri, bu Yönetmeliğe uygun olarak yapılmış ve kesinleşmiş olan eğilim yoklaması sonuçlarına uygun olarak düzenlenir.
Bir seçim çevresinde örgüt eğilim yoklaması yapılabilmesi için;o seçim çevresinin, Siyasi Partiler Yasasında aranan seçimlere katılabilme koşullarının gereği olan örgütlenmesini tamamlamış bulunması ve sandık sayısının en az 1/10 ‘u kadar seçme seçilme hakkı olan asıl üyeye sahip olması gereklidir.
Gerek önseçim, gerek merkez yoklaması yöntemi ile adayların belirlenmesinde, aday listelerinde her cinsiyetin en az %33 oranında temsili esastır. Bu listelerin ilk altı sırasında aynı cinsiyetten ikiden fazla aday, ardı ardına sıralanamaz. Önseçim veya örgüt eğilim yoklaması yöntemiyle yapılan aday sıralamasında kota esasından yararlanacak adayların geçerli oyların en az yirmide birini alması zorunludur. Bunun sağlanamaması nedeniyle boş kalan adaylık sıraları merkez yoklaması yöntemiyle doldurulur.
Genel Sekreterlik ön seçimlerde kullanılacak seçmen listesini ilçe başkanlıklarına gönderir. Her ilçe başkanlığı, seçmen listesini ön seçim tarihinden en az 30 gün önce İlçe Seçim Kurulu Başkanlığına verir.
Önseçim seçmen listeleri, İlçe Seçim Kurulu Başkanı tarafından incelenip onaylandıktan sonra ve ön seçimden 25 gün önce ilçe başkanlığı binasının açıkça görülecek bir yerine asılarak partili üyelerin incelemesine sunulur. Bu listeler ücret karşılığında üyelere verilebilir.
Parti üyeleri, parti seçmen listesine, asıldığı tarihten itibaren 15 gün içinde İlçe Seçim Kurulu’na başvurarak itiraz edebilirler. İtirazlar İlçe Seçim Kurulu tarafından incelenir ve en geç iki gün içinde kesin olarak karara bağlanır. İtirazın yerinde görülmesi halinde ilgili ilçe başkanlığı, İlçe Seçim Kurulu’nun isteği doğrultusunda düzeltmeleri yapar.
Adayların ve sıralarının hangi seçim çevrelerinde hangi yöntemle belirleneceği; aday adaylığı başvuruları için başlatılacak süreden önce Parti Meclisi’nce kararlaştırılır ve örgüte duyurulur.
ADAY ADAYI ADLARININ BELİRLENMESİ VE BİLDİRİLMESİ
MADDE 6- Genel Sekreterlikçe aday adaylığı kesinleşen listeler, il başkanlıklarına önseçim yapılacak yerlerde gerekli hazırlıkların yapılabilmesi için yeterli süre gözetilerek gönderilir.
İl başkanlıkları ön seçim için gerekli her türlü hazırlığı yapar ve yürütür.
PARTİCE DÜZENLENECEK TANITIM OLANAKLARI
MADDE 7- Parti, aday adayları için tanıtıcı basılı malzeme hazırlayıp bastırabilir. Bu tanıtımda, aday adayları arasında eşitlik gözetilir.
Aday adayları, Partinin Programı, Kurultay kararları ile seçim bildirisi dışında vaatlerde bulunamazlar. Her türlü haksız yarışma olanaklarını kullanamazlar.
OY PUSULALARI
MADDE 8- Parti, ön seçime katılacak aday adaylarına ait oy pusulalarını her seçim çevresi için çarşaf liste yöntemi ile hazırlar ve ad çekme yoluyla belirlenen harften başlayarak sıralanan pusulaları yeter sayıda bastırarak ön seçim ilçe seçim kurullarına verir. Kurulca mühürlenen pusulalar üzerinde, seçmen, aday adaylarının karşısına işaret koyarak oyunu kullanır. İşaretleme, seçilecek aday sayısından çok, yarısından az olamaz. Bu usule uygun olmayan oy pusulaları geçersizdir.
Örgüt eğilim yoklamasında da bu maddede belirtilen usul ve esaslar uygulanır.
İTİRAZ HAKKI
MADDE 9- Ön seçim ve sandık kurullarının veya kurul başkanlarının kesin olmayan kararlarına karşı parti il başkanı, ilçe başkanı aday adayları veya gözlemciler itiraz edebilirler. İtiraz, sayım ve döküm sırasında sandık başkanına, tutanakların ön seçim ilçe başkanına tesliminden sonra, ilçe seçim kurulu başkanlığına yapılır.
Örgütlerde yapılacak eğilim yoklamalarında; itirazlar, oyların sayım ve döküm sırasında sandık başkanına, tutanakların ilçeye tesliminden sonra il başkanlığına yapılır. İl başkanlığı bu itirazları üç gün içinde karara bağlar ve ilgilisine bildirir.
Bu karara üç gün içerisinde Genel Sekreterlik’e başvurarak itiraz edilebilir.İtiraz, Merkez Yürütme Kurulu’nca en geç 7 gün içinde karara bağlanır. Merkez Yürütme kurulunun alacağı karar kesindir.
ÖN SEÇİM İLÇE SEÇİM KURULU VE SANDIK KURULU ÜYELİĞİ
MADDE 10- Ön seçim yargı denetiminde yapılıyor ise kurulların oluşumu görevli ilçe seçim kurulunca sağlanır.
Örgüt eğilim yoklamalarında, sandık kurul başkanı il başkanlıklarınca, kurul üyeleri ise ilçe başkanlığınca belirlenir. Oluşturulacak sandık sayısı o ilçenin seçmen sayısı göz önüne alınarak önceden il başkanlığınca belirlenir.
ADAY LİSTELERİNDEKİ EKSİKLİKLERİN GİDERİLMESİ
MADDE 11- Kesinleşen aday listesinde herhangi bir nedenle oluşacak boşalmalar, listelerin yüksek seçim kuruluna verileceği tarihe kadar aşağıdan yukarıya kaydırma yoluyla tamamlanır. Yine de eksiklik kalması halinde listeler MYK tarafından tamamlanır.
YÜRÜRLÜK
MADDE 12- Bu yönetmenlik Parti Meclisi’nin 24.02.2007 tarih 2007/1 sayılı kararı ile kabul edilmiş ve yürürlüğe girmiştir.