Kurultay Çalışma Yönetmeliği
1. BÖLÜM
TANIM, GÖREV VE YETKİLER
TANIM
MADDE 1- Kurultay Partinin en yüksek karar organıdır. Bütün partililer Kurultay kararlarına uymakla yükümlüdür. Kurultay kararları ilgililere ve kamuoyuna duyurulur.
GÖREV VE YETKİLER
MADDE 2- Kurultayın görev ve yetkileri şunlardır;
a) Genel Başkanı seçmek,
b) Parti Meclisi ve Merkez Disiplin Kurulu üyelerini seçmek,
c) Parti Meclisinin çalışma raporunu görüşerek karara bağlamak,
d) Partinin Tüzük ve Programında değişiklik yapmak,
e) Partinin gelir-gider hesabını görüşmek,kabul veya reddetmek,
f) Toplumu ve Devleti ilgilendiren konularda Partiye yön verecek dileklerde bulunmak veya bağlayıcı kararlar almak,
g) Partinin feshine veya başka bir partiyle birleşmesine ve böylece Partinin mallarının tasfiyesine veya intikal şekillerine karar vermek,
h) Hazırlık komisyonlarından gelecek raporları görüşerek karara bağlamak,
i) Gerek duyulduğunda Parti Meclisinin 2/3’lük oy çokluğu ile alacağı kararı görüşerek,Genel Başkan dışında bir partiliyi,salt çoğunluk kararıyla Başbakan Adayı olarak ilan etmek,
j) Yasalar ve Tüzükle Kurultaya verilen öteki yetkileri kullanmak.
2. BÖLÜM
KURULTAY OLUŞUMU, ÇAĞRI VE GÜNDEM
KURULTAY ÜYELERİ
MADDE 3- Kurultay, doğal üyeler ve il kongrelerinde seçilen temsilcilerden oluşur.
A- Kurultayın Doğal Üyeleri:
Genel Başkan, Parti Meclisi üyeleri, Merkez Disiplin Kurulu üyeleri, üyeliği süren Parti Kurucuları (parti üyeliği devam eden kurucu üyelerin sayısının Kurultaya seçilmiş üyelerin %15’inden fazla olması halinde, Kurucular Kurulu Kurultayın toplantı tarihinden en az 30 gün önce toplanarak kendi içinden Kurultay üyesi olacakların belirlenmesi için seçim yapar), Genel Merkez Kadın ve Gençlik Meclislerinin seçilmiş başkanları, Partili Milletvekilleri ve Bakanlardır.
B– Kurultayın Seçilmiş Üyeleri:
Tüzük uyarınca illerden Kurultay temsilcisi olarak seçilen üyelerdir.
Kurultayın seçilmiş üyelerinin sayısı TBMM üye sayısının iki katını geçemez.
Kurultayın üye tam sayısı doğal üyeler ile seçilmiş temsilcilerin toplamından oluşur. Taşıdıkları sıfat dolayısı ile Kurultay temsilcisi olanlar, ayrıca il kongrelerinde temsilci olarak seçilemezler.
ONUR ÜYELERİ
MADDE 4- Genel Başkanlık, Genel Başkan Yardımcılığı, Genel Sekreterlik, Genel Sekreter Yardımcılığı, Parti Meclisi üyeliği, Merkez Disiplin Kurulu Başkanlığı ve üyeliği, TBMM Başkanlığı, Başbakanlık ve Bakanlık ile TBMM üyeliği yapmış Parti üyeleri, Eski İl Başkanları, Kurultay temsilcisi olmayan İl Başkanları, İl ve İlçe Belediye Başkanları Kurultayın onur üyesidirler.
Onur üyeleri Kurultayda konuşabilirler ancak oy kullanamazlar.
KURULTAY ÜYELİK BELGESİ
MADDE 5- Kurultay üyeleri listesinin görevli İlçe Seçim Kurulu tarafından onaylanıp kesinleşmesinden sonra Genel Sekreterlik her üye için bir ‘‘ Kurultay Üyeliği Belgesi ’’ düzenler.
İllerden seçilen Kurultay Temsilcilerinin belgeleri kendilerine verilmek üzere alındı belgesi karşılığında İl Başkanlıklarına verilir.
Doğal üyeler ve onur üyeleri için ayrı renkte hazırlanan özel belgeler Genel Sekreterlikçe doğrudan kendilerine verilir.
OLAĞAN KURULTAY
MADDE 6- Kurultay olağan olarak en geç üç yılda bir toplanır. Olağan Kurultayın toplanmasına Parti Meclisi karar verir.
ÇAĞRI ve GÜNDEM
MADDE 7- Kurultayın toplantı günü, saati, yeri ve gündemi ile ilk toplantıda çoğunluk sağlanmaması durumunda ikinci toplantının yeri, günü ve saati ile ilgili karar Parti Meclisi tarafından alınır. Toplantı ile ilgili olarak İçişleri Bakanlığına bilgi verilir.
Kurultay kararı, en az otuz (30) gün önce Genel Sekreter tarafından örgüte duyurulur. Kurultayda hazır bulunan üyelerin en az %10’u tarafından görüşülmesi istenen konuların gündeme alınması zorunludur.
Genel Sekreterlikçe, Kurultay duyurusunu izleyen on beş (15) gün içinde Kurultaya katılacak temsilcilerin listesi hazırlanır ve Yüksek Seçim Kurulunun önceden belirleyeceği İlçe Seçim Kurulu Başkanlığına iki örnek olarak verilir.
İlçe Seçim Kurulu Başkanlığına verilecek bildirimde Kurultay temsilcileri listesiyle birlikte; toplantı yeri, günü, saati, gündemi ile ilk toplantıda çoğunluk sağlanmaması durumunda ikinci toplantının yeri, günü, saati ve bu toplantının çoğunluk aranmaksızın yapılacağı belirtilir.
Seçim Kurulu Başkanı tarafından yapılan inceleme sonucu onaylanan Kurultay Temsilcilerini belirleyen liste ve toplantıya ilişkin öteki hususlar Kurultayın toplantı tarihinden (7) gün önce Genel Merkez binasında 3 gün süreyle asılarak ilan olunur.
Kurultaya katılabilecek onur üyelerinin listesi Genel Sekreterlikçe hazırlanır.
OLAĞANÜSTÜ KURULTAY
MADDE 8- Genel Başkanın veya Parti Meclisinin çağrısı ile ya da Kurultay Üyelerinin %20’sinin yazılı önerisi ile Kurultay olağanüstü toplanır. Olağanüstü toplantının gündemi, isteyenlerce düzenlenir. Ancak, Kurultay üyelerinin %20’sinin yazılı önerisiyle toplanan Kurultayın gündemine seçim maddesi konulamaz.
Kurultay sürerken Genel Başkan ve/veya Parti Meclisi üyeleri için en az %20 Kurultay üyesinin imzaladığı bir önerge ile güvensizlik ileri sürülebilir. Bu önergenin üye sayısının salt çoğunluğunun oyu ile kabulü halinde (45) gün içinde Tüzük hükümlerine uygun olarak Genel Başkan ve/veya Parti Meclisi seçimleri yenilenir. Bu durumda uygulanacak hızlandırılmış takvimi Merkez Yürütme Kurulu belirler.
Olağanüstü Kurultay toplantısı en az (15) gün önce ilgililere duyurulur.Gündemde seçim maddesi varsa en az 15 gün önceden görevli ilçe seçim kuruluna bilgi ve gerekli belgeler verilir.
3. BÖLÜM
KURULTAY ÇALIŞMALARI
TOPLANTI YETER SAYISI
MADDE 9- Toplantı yeter sayısı, Kurultay üye tam sayısının salt çoğunluğudur. İlk toplantıda bu sayı sağlanamamışsa ikinci toplantıda, toplantı yeter sayısı aranmaz, katılanlarla yapılır.
AÇILIŞ
MADDE 10- Kurultay, toplantı yeter sayısının Genel Sekreterlikçe saptanmasından sonra Genel Başkan tarafından ya da Genel Başkanın görevlendirmesi durumunda Genel Sekreterce açılır.
KURULTAY BAŞKANLIK KURULU
MADDE 11- Kurultayın açılmasından sonra toplantının yönetimi için Başkanlık Kurulu seçilir.
Kurultay Başkanlık Kurulu seçimi, Kurultayı açan tarafından yaptırılır. Başkanlık Kurulu üyelerinin seçimi, aksine bir karar alınmadıkça işaret oyu ile yapılır.
Kurultay Başkanlık Kurulu seçimlerinin ad okunarak yapılması, Kurultaya katılan üyelerin %10’u tarafından yazılı olarak istenebilir. Bu istem açık oya sunulur. Kabul edildiği taktirde seçim ad okuma yöntemi ile yapılır.
KARAR YETER SAYISI
MADDE 12- Kurultayın karar yeter sayısı, ilgili Yasalar ve Tüzükte özel çoğunluk aranan haller dışında katılan üyelerin salt çoğunluğudur.
Tüzükte özel bir düzenleme yapılmamışsa ve Kurultay üyelerince aksine bir karar alınmadıkça kararlar işaret oyu ile alınır.
Kurultayda alınan kararlar, Başkanlık Kurulu tarafından Kurultaya duyurulur ve tutanağa yazılır.
GÜNDEM
MADDE 13- Kurultay Başkanlık Kurulunca, gündeme geçilmeden önce, gündem değişikliğine ilişkin öneriler varsa Kurultaya sunulur ve öncelikle karara bağlanır.
Siyasi Partiler Yasası, Parti Tüzüğü ve bu Yönetmelikte önerilmesi için daha büyük bir sayı gösterilmediği hallerde Kurultayda hazır bulunan üyelerin en az %10’u tarafından görüşülmesi istenen hususların gündeme konulması zorunludur.
GÖRÜŞMELERİN YÖNTEMİ
MADDE 14- Kurultay tarafından aksine bir karar alınmadıkça oturumlar açık olarak yapılır.
Kurultay gündeminde yer alan konular belirlenen veya sonradan kesinleşen şekilde sıra ile ele alınır. Söz isteyen Kurultay üyelerine Başkanlık Kurulunca başvuru sırasına göre söz verilir.
Konuşmalarla ilgili süreler, Kurultayca konunun görüşülmesine geçilmeden önce saptanır. Çalışma Raporu üzerinde on (10), öteki konularda beş (5) temsilci konuşmadan verilen yeterlilik önergesinin oylaması yapılamaz.
Parti Tüzük ve Programında değişiklik yapılmasına ilişkin olan veya Parti Politikasını ilgilendiren konulardaki önerileri işleme koyabilmek ve karara bağlamak için bu önerilerin Genel Başkan veya Parti Meclisi ya da Kurultaya katılan üyelerin en az %5’i tarafından verilmiş olması gerekir.
Yasalar, Parti Tüzük ve Programı çerçevesinde toplumu ve devleti ilgilendiren konularda, kamu faaliyetleri konusunda karar alınmasına ilişkin önerilerin işleme konulabilmesi ve karar alınabilmesi için, bu önerilerin Kurultayda hazır bulunan üyelerin %33’ü tarafından yapılmış olması şarttır.
Yukarıda yer alan 4. ve 5. paragraflarda belirtilen öneriler, öncelikle Kurultayca seçilen bir Komisyona verilir. Komisyonda ele alındıktan sonra, hazırlanan rapor ile birlikte görüşülür ve karara bağlanır.
Komisyon Raporu görüşülürken, Komisyonca görüşülmüş önergeler Başkanlık Kurulunca okutulur. Bu önergelerin her biri için; önerge sahipleri adına bir kişi, önergenin lehinde ve aleyhinde birer kişi konuşma yaptıktan ve Komisyonun görüşü alındıktan sonra Kurultay Başkanınca oylama yapılır. Kabul edilen değişiklik önergeleri Kurultay kararı haline gelir.
Kurultay görüşmeleri sırasında Genel Başkan veya Genel Sekreter diledikleri zaman, konuşma sırasına bakılmadan ve süre kısıtlaması olmadan söz alıp konuşma yapabilirler. Çalışma Raporları ve karar tasarıları ile ilgili görüşmeler sırasında, söz konusu raporlara ve tasarılara muhalefet şerhi koymuş bulunan PM üyelerine öncelikle söz verilir.
KURULTAY HAZIRLIK ÇALIŞMALARI VE KOMİSYONLAR
MADDE 15- Parti Meclisince hazırlanan Çalışma Raporu ve alınacak kararlarla ilgili tasarılar, kurulacak komisyonların adları ve sayısı Kurultay duyurusu ile birlikte Genel Sekreterlik tarafından, İl Başkanlıklarına ve TBMM Grubuna gönderilir.
TBMM grubu ve illerin Kurultay Temsilcileri kendi aralarında toplanırlar ve bu toplantılarda, kendilerine gönderilen ve Parti Meclisince hazırlanan rapor ve karar tasarılarını inceleyerek görüşlerini saptarlar, katılmak istedikleri Kurultay hazırlık komisyonlarını belirlerler. Bu toplantılarda alınan kararlar bağlayıcı değildir.
PM’ce hazırlanan rapor, karar tasarıları ve önergelerin incelenmesi için Kurultay öncesinde Hazırlık Komisyonları, Kurultay çalışmaları sırasında Kurultay Komisyonları oluşturulur.
a) Hazırlık Komisyonları: Bu Komisyonlara TBMM Grubundan iki ve her il örgütünden birer üye görevlendirilerek, bu üyelerin isimleri Genel Sekreterliğe bildirilir. Genel Başkanın görevlendireceği yeterli sayıda üye ile Parti Meclisince seçilecek 10’ar üye de Kurultay Hazırlık Komisyonları’nın çalışmalarına katılırlar. Genel Başkan Hazırlık Komisyonlarını Kurultaydan önce toplantıya çağırır.
b) Kurultay Komisyonları: Kurultayda kurulacak her Komisyon; bir ilden birden fazla temsilci olmamak kaydıyla yirmi (20) üye il temsilcilerinden, üç (3) üye PM üyelerinden, iki (2) üyeyse T.B.M.M. Grubundan olmak üzere seçilen yirmi beş (25) üyeden oluşur. Ayrıca Genel Başkan dilediği sayıda uzmanı bu komisyonlara katkı sağlamak amacıyla görevlendirebilir. Bu uzmanların komisyonlarda oy hakları yoktur.
Komisyon çalışmalarına, komisyon üyesi olmayan Kurultay Üyeleri de katılabilirler. Bu üyeler görüşmelerde söz alabilirler, ancak oy kullanma hakları yoktur.
4. BÖLÜM
SEÇİMLER
SEÇİMLERİN İLKESİ
MADDE 16- Kurultay’da Genel Başkan ile Parti Meclisi ve Merkez Disiplin Kurulu üyelerinin seçimleri yargı gözetimi altında gizli oy, açık sayım ve ayırım ilkelerine göre yapılır.
Seçimlerde, görevli Seçim Kurulu Başkanınca onaylanmış Kurultay Temsilcilerinin listesi esas alınır. Listede adı olmayanlar oy kullanamazlar.
GENEL BAŞKAN SEÇİMİ
MADDE 17- Genel Başkan, seçme ve seçilme haklarına sahip parti üyelerinin eğilim oyları sonucu belirlenir ve Kurultay üyelerince seçilir.
Kurultayda, Genel Başkanlığa aday olmak isteyenler, kongreler ve Kurultay takviminin ilanından sonra takvimde belirtilen süreler içinde Kurultay üyelerinin en az %5’inin yazılı önerileri ve özgeçmişleri ile birlikte Genel Sekreterliğe başvururlar. Genel Sekreterlik bu başvuruları ve özgeçmişleri tüm parti örgütlerine gönderir. Merkez Yürütme Kurulunca belirlenen bir tarihte, tüm ilçelere ve illere konulan sandıklarda seçme ve seçilme hakkına sahip asıl üyeler, Genel Başkan adayları için oy kullanırlar. Bu oylamanın sonucunda, katılan üye oylarının salt çoğunluğunu alan aday Genel Sekreterlikçe Kurultaya bildirilir. Eğer salt çoğunlukta oy alan aday çıkmazsa, en çok oy alan iki aday Kurultaya Genel Başkan adayları olarak sunulurlar. Bu aday veya adayların dışında Kurultayda Genel Başkanlığa aday olunamaz.
Genel Başkanlık seçimi için yapılacak yoklama, parti denetmenlerinin gözetiminde yapılır. Tek Genel Başkan adayı olması durumunda yukarıda sözü edilen ön yoklama yapılmaz. Genel Başkan, Kurultaydan Olağan Kurultay süresi için seçilir.
Genel Başkan, Kurultayda gizli oyla ve katılanların salt çoğunluğuyla seçilir. İlk iki oylamada sonuç alınamazsa üçüncü oylamada çoğunluk aranmaz, en çok oy alan aday seçilmiş olur.
Yedi yıl Genel Başkanlık görevinde bulunanlar, ondan sonraki dönemde Genel Başkanlığa aday olamazlar.
PARTİ MECLİSİ ÜYELERİNİN SEÇİMİ
MADDE 18- Parti Meclisi’nin 60 asıl, 60 yedek üyesi; Kurultay tarihinden bir hafta önce Genel Sekreterliğe başvurmuş adaylar arasından Kurultayca gizli oyla seçilir.
Seçimde en çok oy alan 60 aday asıl üye, onlardan sonra gelen 60 aday ise yedek üye seçilmiş olurlar. Seçilen asıl üyelerin sıralanmasında Tüzüğün 26. maddesinde öngörülen kadın ve erkek adaylar arasında her iki cinsiyetin en az % 33 oranında temsil edilme ilkesi uygulanır. Seçim sonunda eşit oy alanlar arasında sıralamanın belirlenmesi için ad çekme yoluna gidilir. Ad çekme işlemi Seçim Kurulu Başkanınca yapılır.
Kurultayda kullanılan geçerli oyların %10’undan az oy alanlar, Parti Meclisi asıl ve yedek üyeliklerine seçilmiş sayılmazlar.
MERKEZ DİSİPLİN KURULU SEÇİMİ
MADDE 19- Merkez Disiplin Kurulu’nun 9 asıl , 9 yedek üyesi, Kurultay tarihinden bir hafta önce Genel Sekreterliğe başvuran adaylar arasından Kurultayca gizli oyla seçilir.
Seçimde en çok oy alan 9 aday asıl üye, onlardan sonra gelen 9 aday ise yedek üye seçilmiş olurlar. Seçilen asıl üyelerin sıralanmasında Tüzüğün 26. maddesinde ön görülen kadın ve erkek adaylar arasında her iki cinsiyetin en az % 33 oranında temsil edilme ilkesi uygulanır. Seçim sonunda eşit oy alanlar arasında sıralamanın belirlenmesi için ad çekme yoluna gidilir. Ad çekme işlemi Seçim Kurulu Başkanınca yapılır.
Kurultayda kullanılan geçerli oyların %10’undan az oy alanlar, Merkez Disiplin Kurulu asıl ve yedek üyeliklerine seçilmiş sayılmazlar.
SEÇİM İŞLEMLERİ
MADDE 20- Kurultayda seçim işlerine başlamadan önce Kurultay Başkanı, Tüzük ve Yönetmelik hükümlerine göre seçimlere ilişkin işlemler ve uygulanacak yöntemler ile ilgili gerekli açıklamaları yapar. Yapılacak seçimlerde adaylar Tüzüğün ilgili maddelerine göre önceden saptanır.
Bu maddelere göre yapılmış olan başvurular sonucu belirlenen ve Genel Sekreterlikçe hazırlanan fotoğraflı özgeçmişlerin yer aldığı ve gündemin seçim maddesine geçmeden önce Kurultay temsilcilerine dağıtılan tanıtım kitapçığında yer almayanlar aday olamazlar.
Adayların seçilme yeterliliğine ilişkin olarak yapılan itirazlar Başkanlık Kurulunca incelenir ve karara bağlanır, alınan karar Kurultaya açıklanır. Seçimlerin sonucunu etkileyecek itirazlar karara bağlanmadan seçime geçilemez.
OY PUSULASI
MADDE 21- Kurultayda yapılacak seçimlerde çarşaf liste yöntemi uygulanır. Kullanılacak oy pusulalarında, her organın adayları ayrı bölümler halinde yer alır ve asıl-yedek ayrımı yapılmaz. Bu listeler, MYK’da kura çekme yolu ile belirlenen harften başlayarak ve adayların soyadları esas alınarak düzenlenir. Genel Sekreterlikçe bu yöntemle hazırlanan oy pusulaları; Kurultay üyelerinin sayısı kadar çoğaltılarak, yeterli sayıda zarfla birlikte Seçim Kurulu Başkanlığına verilir.
OY KULLANMA İŞLEMİ
MADDE 22- Sandık Kurullarının oluşumunda 2820 sayılı kanunun 21.maddesi 6. fıkrası hükümleri esas alınır.
Kurultayda oy kullanma hakkı olanlar toplantıdan en az 15 gün önce Genel Sekreterlikçe seçim kuruluna verilen ve seçim kurulunca incelenerek ilan edilen ve itiraz süresi sonunda kesinleşen listelerde yer alan üyelerdir. Bu üyeler kimliklerini resimli parti kimlik kartı, nüfus cüzdanı veya diğer resmi bir kimlik belgesi ile kanıtladıktan ve listedeki adının karşısında ayrılan yeri imzaladıktan sonra oylarını kullanırlar.
Oylar, sandık kurulu başkanına verilen mühürlü oy pusulasındaki adaylardan, asıl üye kadarının işaretlenmesi yöntemi ile kullanılır. Seçilecek organın asıl üye sayısından çok ya da seçilecek aday sayısının %90’ından daha az adayın işaretlendiği oy pusulaları geçersizdir (Bu sayı Parti Meclisi için 54; Merkez Disiplin Kurulu için 8’dir). Mühürlü oy pusulaları dışında kullanılan oy pusulaları da geçerli değildir.
SONUÇLARIN DUYURULMASI
MADDE 23- Sayım ve ayırım işlemi tamamlandıktan sonra seçim sonuçları tutanakla tespit edilerek sandık kurulu başkan ve üyeleri tarafından imzalanır. Bu tutanakların birleştirilmesinden sonra hazırlanacak olan seçim sonuçlarına ilişkin tutanak Kurultay Başkanlık Kurulunca seçim yerine asılarak üyelere duyurulur. Kullanılan oylar ve diğer belgeler tutanağın bir örneği ile birlikte üç ay süre ile saklanmak üzere Seçim Kurulu Başkanlığına verilir.
KURULTAY KAPANIŞI VE TUTANAKLAR
MADDE 24- Kurultay çalışmaları, Kurultay Başkanlığınca yapılacak duyuru ile sonuçlanır ve kapanır. Çalışmalar, Başkanlık Kurulunca düzenlenecek ve imza altına alınacak bir tutanak ile saptanır. Bu tutanak alındı belgesi karşılığında Genel Başkanlığa teslim edilir.
5. BÖLÜM
SON HÜKÜMLER VE YÜRÜRLÜK
İTİRAZ
MADDE 25- Kurultay temsilcileri seçim sırasında yapılan işlemler ile seçim sonuçlarına tutanağın düzenlenmesi gününden başlayarak (2) gün içinde İlçe Seçim Kurulu Başkanına itiraz edebilirler. İlçe Seçim Kurulu Başkanı olan yargıç bu itirazları aynı gün inceler ve karara bağlar. İtiraz üzerine verilen bu karar kesindir.
SEÇİMLERİN İPTALİ
MADDE 26- Seçim Kurulu Başkanı yargıç seçim sonuçlarını etkileyecek ölçüde bir usulsüzlük ya da yasa ve tüzük hükümlerine aykırı bir uygulama saptar ve bu nedenle seçimlerin iptaline karar verirse yeni bir seçim için Kurultay toplanır. Bu toplantının gününü Seçim Kurulu Başkanı belirler ve Partiye bildirir.
Bu toplantının yapılacağı gün için belirlenecek süre bir aydan az iki aydan çok olamaz.
KURULTAY SONUÇLARININ BİLDİRİMİ
MADDE 27- Kurultayda yapılan seçimlerin sonuçları ve alınan kararlar ile Tüzük ve Program değişiklikleri en geç (15) gün içinde gerekli belgelerle birlikte Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı'na ve İçişleri Bakanlığı'na bildirilir.
YÜRÜRLÜK
MADDE 28- Bu Yönetmelik,Parti Meclisi’nin 15 Ocak 2005 tarihli toplantısında kabul edilerek yürürlüğe girmiştir.